Journal title

fa ابهام‌گویی‌های سیاسی در منظومه‌های نظامی Political ambiguity in Nezami’s poetry پژوهشي Research اگر ادّعا کنیم سیاست، محوری‌ترین موضوع در زندگی و منظومه‌های نظامی ـ البتّه به جز لیلی و مجنون ـ است، مدّعای ما هیچ‌گونه مغایرتی با واقعیت ندارد. امّا اثبات آن در همه‌ منظومه‌ها، و به تبعیت از آن در همه‌ برهه‌ها از زندگی نظامی، نیازمند استنادها و استدلال‌های اقناع‌کننده است. او موضع‌گیری‌های خود را یا به شیوه‌ کنایی و کلّی‌گویی، و یا با استفاده از نمونه‌های تاریخی و به صورت تمثیلی بازگو می‌کند تا حریم عزلت و عافیت‌طلبی او به مدد این‌گونه محافظه‌کاری‌ها از درگیری با حوزه‌ سیاست و قدرت در امان بماند. مخزن الاسرار، تصویرهایی از بایدها و نبایدهای سیاسی و اجتماعی را در یک زمینه‌ اخلاقی ـ مذهبی به نمایش می‌گذارد. خسرو و شیرین، نمودی از بایدها و نبایدها در رفتارهای عاطفی ـ سیاسی است، و هفت‌پیکر و اسکندرنامه نیز نمایشی از ارزش‌های آرمانی در حوزه‌ کنش‌ها و منش‌های صرف سیاسی به شمار می‌روند. این منظومه‌ها، به رغم همه‌ تفاوت‌ها، در یک موضوع اشتراک دارند که عبارت است از ترسیم ایده‌آل‌ها و آرمان‌های انسان‌ها در همه‌ زمان‌ها و مکان‌ها. سخن شاعر در ابتدا بر سر یک جامعه‌ اخلاقی و اعتقادی یا مدینه‌ فاضله‌ دینی دور می‌زند. سپس درصدد تصویر حالات عاطفی و عاشقانه و کنش‌های مطلوب و نامطلوب آدم‌ها در برابر آن بر می‌آید. آن‌گاه به جامعه‌ سیاسی و شخصیت‌های مطلوب آن می‌پردازد و مدینه‌ فاضله‌ سیاسی خود را در دو مرحله و با دو شکل متفاوت آن ـ آن‌چه به‌طور نسبی در تاریخ وطن موجود بوده است و آن‌چه به‌صورت مطلوب در تاریخ جهان بوده است ـ به روایت می‌گذارد تا نارضایتی خود را از وضعیت موجود با پناه بردن به بیگانه چاره‌گری کرده باشد. If we claim that the main subject in Nezami’s life and collection of poems is that of the politics – of course except for Leili and Majnoun- our claim is not off the track. However, in order to prove the dominance of politics in Nezamy’s poems and consequently in his life time , one  needs  to provide  documentation and persuasive  reasoning in all poems  collections. Nezamy offers his positions either ironically and generally or by appealing to historical samples and figurative speech   so as to protect his secluded life from the political turmoil. Makhzanollasrar depicts political and social "shoulds" and "shouldn’ts" in a moral- religious context. Khosro and Shirin is a sample of "should" and "shouldn’ts" in emotional- political behaviors and Haft Peikar (seven figures) and Eskandar Nameh are also considered as ideal values in the field of simple political actions and reactions. Despite all differences, these poetic collections are common in one subject. That is, depicting ideals and human goals in all places and times. Initially, the poet discusses about a moral and ideological society or religious utopia. Then he depicts the emotional and romance modes as well as desirable   and undesirable human's reactions against these modes. Then he deals with political society and its desired characters, narrating about his political utopia of two different forms- in the form of existence relativity in country history or in the form of a desirable reality in the world history.  This helps Nezamy to show his discontent with status quo through taking refuge in aliens.   نظامی , ابهام , مخزن‌الاسرار , لیلی و مجنون , خسرو و شیرین , اسکندرنامه , Nezami’s ,Khamseh Political ambiguous, Political utopia, Haft Peikar (seven Figures), Eskandar Nameh 95 134 http://fis.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-35&slc_lang=fa&sid=1 Ghahreman Shiri قهرمان شیری ghahreman_shiri@yahoo.com 1003194753284600549 1003194753284600549 Yes Razi University دانشگاه رازی