معیار گفتاری، معیار نوشتاری

نویسنده
ناصرقلی سارلی
دانشگاه تربیت معلم تهران
10.52547/jls.2.5.85
چکیده
برخلاف زبان‌‌شناسی همگانی که گفتار را در مقام نظر و عمل بر نوشتار اولویت می‌دهد، در بحث زبان معیار و معیارسازی، تقدّم با نوشتار است. این امر دلایل اجتماعی و فرهنگی و فنّی دارد و به ویژگی‌های کارکردی و ساختاری نوشتار باز می‌گردد. ویژگی‌ها و ساختار نوشتار آن را معیارپذیر و ویژگی‌ها و ساختار گفتار آن را معیارگریز ساخته است؛ به‌طوری که برخی وجود معیار گفتاری را انکار می‌کنند. با این حال زبان‌شناسان اجتماعی برای زبان معیار، گونه گفتاری قائلند ولی در تعریف آن تساهل می‌کنند. با آن‌که معیار گفتاری قاعدتاً باید هنجارها و ملاک‌های خاص خود را داشته باشد، هنجارها و ملاک‌های نوشتار بر آن تحمیل می‌گردد و نوشتار برای گفتار به مثابه راهنما عمل می‌کند. هرچه فاصله میان گفتار و نوشتار در زبانی کمتر باشد، آن زبان درجه معیاری والاتری دارد. شکاف میان گفتار و نوشتار گاهی سبب مرگ زبان‌های معیار گشته است.
کلیدواژه‌ها
زبان معیار
گفتار
نوشتار
لفظ قلم

عنوان مقاله English

Spoken Standard Language versus Written Standard Language

نویسنده English

Naser - Qoli Sarli
Teacher Training
چکیده English

Unlike general linguistics which, practically speaking, prefers spoken language to written language, in studying the standard language and standardization, priority goes to written language. The logic behind this phenomenon must be found in social, cultural, and technical bases as well as the unique functional and structural characteristics of the written mode. Whereas features of written language contribute to its tendency for standardization, the nature of the spoken language has proved it more standard-resistant, so that some scholars, even, push the argument further denying the existence of any standard spoken language. Nevertheless, the sociolinguists have identified a standard variety for the spoken language but they have hardly suggested any precise definition for it yet. Although, standard spoken language should, by nature, have its own norms and criteria, in practice, the norms and criteria of written language dominate it and the written language functions as a prototype model. It is argued that the narrower the gap between the written and spoken modes in a given language, the higher the standard value of that language would be. The gap between written and spoken language has, at times, resulted in language death.

کلیدواژه‌ها English

Standard language
written language
Spoken language
Lafze Qalam
خانلری، پرویز ناتل؛ تاریخ زبان فارسی؛ 3ج، چاپ ششم، تهران: فردوس، 1377.
خانلری، پرویز ناتل؛ تاریخ زبان فارسی؛ 3ج، چاپ ششم، تهران: فردوس، 1377.
سارلی، ناصرقلی؛ روند معیارسازی زبان فارسی؛ دانشگاه تربیت مدرس، پایان‌نامه دکتری، 1382.
سارلی، ناصرقلی؛ روند معیارسازی زبان فارسی؛ دانشگاه تربیت مدرس، پایان‌نامه دکتری، 1382.
صادقی، علی اشرف؛‌ «زبان معیار»؛ درباره زبان فارسی؛ زیر نظر نصرالله پورجوادی؛ تهران: مرکز نشر دانشگاهی، 1375.
صادقی، علی اشرف؛‌ «زبان معیار»؛ درباره زبان فارسی؛ زیر نظر نصرالله پورجوادی؛ تهران: مرکز نشر دانشگاهی، 1375.
فرشیدورد، خسرو؛ درباره ادبیات و نقد ادبی؛ 2ج، تهران: امیرکبیر، 1363.
فرشیدورد، خسرو؛ درباره ادبیات و نقد ادبی؛ 2ج، تهران: امیرکبیر، 1363.
Fasold, R.; The Sociolinguistic of Society; Oxford: Blackwell, 1984.
Fasold, R.; The Sociolinguistic of Society; Oxford: Blackwell, 1984.
Ferguson, C.A. (1959); "Diglossia"; Rep in Sociolinguistic Perspectives; ed. by T. Heubner; Oxford: Oxford University Press, 1996.
Ferguson, C.A. (1959); "Diglossia"; Rep in Sociolinguistic Perspectives; ed. by T. Heubner; Oxford: Oxford University Press, 1996.
Ferguson, C.A.(1962); "The Language Factor in National Development"; Rep in Sociolinguistic Perspectives; ed. by T. Heubner; Oxford: Oxford University Press, 1996.
Ferguson, C.A.(1962); "The Language Factor in National Development"; Rep in Sociolinguistic Perspectives; ed. by T. Heubner; Oxford: Oxford University Press, 1996.
Haugen, E. (1966); "Dialect, Language, Nation"; Red in Sociolinguistics; ed. by N. Coupland and A. Jaworski; Macmillan Press, 1997.
Haugen, E. (1966); "Dialect, Language, Nation"; Red in Sociolinguistics; ed. by N. Coupland and A. Jaworski; Macmillan Press, 1997.
Haugen, E.; "The Scandinavian Languages as Cultural Artifacts"; Language Propblems of Developing Nations; Jhon Wiley and Sons Inc, New York, 1968.
Haugen, E.; "The Scandinavian Languages as Cultural Artifacts"; Language Propblems of Developing Nations; Jhon Wiley and Sons Inc, New York, 1968.
Leith, D.; A Social History of English; 2nd edition, London; Routledge, 1997.
Leith, D.; A Social History of English; 2nd edition, London; Routledge, 1997.
Lodge, R. A.; French: From Dialect to Standard; Routledge, 1993.
Lodge, R. A.; French: From Dialect to Standard; Routledge, 1993.
Milroy, J. and Milroy, L; Authority in Language; London: Routledge and Kegan Paul, 1985.
Milroy, J. and Milroy, L; Authority in Language; London: Routledge and Kegan Paul, 1985.
Stewart, W.A.; "Sociolinguistic Typology for Describing National Multilingualism"; Readings in the Sociology of Language; ed. by J. Fishman; The Hague, Mouton, 1968.
Stewart, W.A.; "Sociolinguistic Typology for Describing National Multilingualism"; Readings in the Sociology of Language; ed. by J. Fishman; The Hague, Mouton, 1968.